Servikal vertigo, boyun bölgesindeki kas, eklem ve proprioseptif yapılardan gelen sinyallerin yanlış işlenmesi sonucu ortaya çıkan bir denge bozukluğudur.
Klasik vertigolardan farklı olarak problem iç kulakta değil, boyun kaynaklı duyusal sistemdedir.
Bu durum tek başına ortaya çıkabileceği gibi,Benign Paroksismal Pozisyonel Vertigo veya Vestibüler Migren gibi hastalıklarla birlikte de görülebilir.
Boyun, başın uzaydaki konumunu belirlemede kritik rol oynar. Özellikle üst servikal segmentler (C0–C3), denge sisteminin diğer bileşenleriyle entegre çalışır.
Bu sistem aşağıdaki durumlarda bozulur:
Servikal vertigo çoğu zaman klasik “dönme” hissinden farklıdır. Daha çok dengesizlik ve sersemlik ön plandadır:
Hastaların sık ifade ettiği durum:
“Boynum ağrıdığında baş dönmem artıyor.”
Servikal vertigo için tek başına kesin bir tanı testi yoktur. Tanı, doğru klinik değerlendirme ve diğer nedenlerin dışlanmasıyla konur.
Vestibüler bulguların normal olması ve boyun kaynaklı şikayetlerin eşlik etmesi tanıyı destekler.
Tek başına boyun tedavisi çoğu zaman yeterli değildir. En etkili yaklaşım, boyun + denge sisteminin birlikte ele alınmasıdır.
Aşağıdaki durumlarda değerlendirme geciktirilmemelidir:
Erken müdahale, sürecin kronikleşmesini önler.
Servikal vertigo, doğru yaklaşımla yüksek oranda kontrol altına alınabilen bir durumdur.
Baş dönmesi yaşayan kişilerde yalnızca iç kulak değil, boyun kaynaklı faktörler de mutlaka değerlendirilmelidir. Eğer yaşadığınız şikayetlerin boyun kaynaklı olup olmadığından emin değilseniz, bunu kısa bir klinik değerlendirme ile netleştirmek mümkündür.
Uygun hastalarda, kişiye özel planlanan tedavi ile belirgin iyileşme sağlanır.
Referanslar
1. Li Y, Yang L, Dai C, Peng B. Proprioceptive Cervicogenic Dizziness: A Narrative Review of Pathogenesis, Diagnosis, and Treatment. Journal of Clinical Medicine. 2022;11(21):6293. doi:10.3390/jcm11216293
2. De Hertogh W, Micarelli A, Reid S, et al. Dizziness and neck pain: a perspective on cervicogenic dizziness. Frontiers in Neurology. 2025;16:1375462. doi:10.3389/fneur.2025.1375462
3. Cherchi M, DiLiberto FE, Yacovino DA, et al. The Enduring Controversy of Cervicogenic Vertigo. Audiology Research. 2021;11(4):635–644. doi:10.3390/audiolres11040057
4. Yaseen K, Hendrick P, Ismail A, et al. The effectiveness of manual therapy in treating cervicogenic dizziness: a systematic review. Journal of Physical Therapy Science. 2018;30(1):96–102. doi:10.1589/jpts.30.96
5. De Vestel C, Vereeck L. Systematic review and meta-analysis of the therapeutic management of cervicogenic dizziness. Journal of Manual & Manipulative Therapy. 2022;30(4):209–220. doi:10.1080/10669817.2022.2030191
